Bir Dış Politika Aracı Olarak Dış Yardımların Kullanılması: Japonya Örneği

2010-09-18 07:32:02

ULUSLARARASI İLİŞKİLER, CİLT 2, SAYI 8, KIŞ 2005-2006

Ali BALCI* Murat YEŞİLTAŞ**

ÖZET Bu makale temelde dış yardım ve dış politika arasındaki ilişkiyi açıklamaya çalışmakta­dır. Japonya örnek olayı bağlamında, Japon Resmi Gelişme Yardımı (ODA - Official Development Assistance) programı analiz edildikten sonra bu programın Japon dış politikasında stratejik bir unsur olup olmadığı tartışılacaktır. Çalışmada ulaştığımız sonuç dış yardımın 1950’lerden beri Japon ulusal çıkarını geliştirmek ve Japon ulusal güvenliğini garanti altına almak amacıyla kullanıldığıdır. Öte yandan, Japonya özellikle 1990’lardan itibaren ODA’yı insan hakları ihlallerinin engellenmesinde ve demokrasinin teşvik edilmesinde kullanmasına rağmen, ODA politikasında insani boyutun ulusal çıkarla kıyaslandığında ikincil planda kaldığı görülmektedir. Bu bağlamda ifade etmek gerekir ki, Japon dış yardım politikasında idealist yaklaşım her zaman realist yaklaşıma oranla ikincil bir öneme sahip olmuş ve yeri geldiğinde realizmin hizmetinde kullanılmıştır. ODA politikalarının realist bir boyuta sahip olduğu yönündeki iddiamızı desteklemek amacıyla Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği (ASEAN), Afrika, Çin ve Kuril Adaları’na ilişkin Japon yardım programları analiz edilecektir.

Anahtar Kelimeler: Japonya, Resmi Gelişme Yardımı, ASEAN, ABD, Çin

---------------------------- *  Arş. Gör., Sakarya Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölümü ** Arş. Gör., Sakarya Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölümü

Makalenin pdf versiyonunu indirebilmek için tıklayınız...