Suudi Arabistan-İran Bölgesel Rekabetinde Suudi Dış Yardımlarının Siyasi Etkinliği (2010-2020)

17/04/2021
ULUSLARARASI İLİŞKİLER, CİLT 18, SAYI 69, 2021

Abdüssamet PULAT*, İsmail AKDOĞAN** ve Mustafa Şeyhmus KÜPELİ***

ÖZET
Bu çalışma, 2010-2020 yılları arasında Suudi Arabistan’ın Arap ülkelerine sağladığı dış yardımları İran ile bölgesel rekabetinde etkili bir araç olarak kullanıp kullanmadığı sorusuna yanıt aramaktadır. Suudi dış yardımlarının etkinliği; bu dönemde Riyad yönetiminin İran’a karşı oluşturmaya çalıştığı bölgesel güvenlik mekanizmaları, bu ülke ile yaşadığı bölgesel krizler ve etkili olduğu bölgesel örgütler olmak üzere üç düzlemde incelendi. Söz konusu üç düzlemde Suudi yardımlarının alıcısı olan Arap ülkelerinin Suudi Arabistan-İran rekabetinde hangi tarafın yanında yer aldığı ve bu politikalarında bir tutarlılık olup olmadığı analiz edildi. Analiz sürecinde esnek araştırma tasarımı ve çözümleme olanağı sunan “gömülü kuram” yöntemi kullanıldı. Çalışmada, Suudi dış yardımının alıcısı olan Arap ülkelerinin çoğunun -İran’dan herhangi bir tehdit algılamamalarına rağmen- Suudi Arabistan’ın yanında yer aldığı, İran’ın etki alanında olan Arap ülkelerinin ise iki ülke arasında dengeli davrandıkları gözlemlendi.

Anahtar Kelimeler: Dış Yardım, Suudi Arabistan, İran, Arap Ülkeleri, Bölgesel Rekabet

--------

* Arş. Gör., Sakarya Üniversitesi, Ortadoğu Enstitüsü
** Dr., Sakarya Üniversitesi, İletişim Fakültesi
*** Arş. Gör., Sakarya Üniversitesi, Ortadoğu Enstitüsü